EFNISYFIRLIT

Bretarnir koma

Í hers höndum

Útvarp í stríði

Bandarískt setulið

Ástandið

Stríðslok

Heimildir

Forsíða


Hjálp


Útvarp á stríðsárunum



Landssímahúsið við Austurvöll þar sem Ríkisútvarpið var til húsa á stríðsárunum. Ljósmyndari Ólafur Magnússon (1889-1954). Ljósm./Ljósmyndasafn Reykjavíkur.

Frá upphafi hernámsins var starfsemi Ríkisútvarpsins undir eftirliti. Fréttir og auglýsingar voru meðal annars ritskoðaðar þannig að ekkert kæmi þar fram sem Þjóðverjar gætu notað í hernaði.

En Íslendingar gátu einnig hlýtt á útsendingar erlendra útvarpsstöðva á stríðárunum. BBC hóf vikulegar útsendingar á íslensku 1. desember 1940 og má telja líklegt að Bretar hafi viljað með þeim hætti treysta tengslin við þjóðina í landinu sem þeir höfðu hernumið. Þýska útvarpið hóf útsendingar á íslensku á stuttbylgju hinn 17. júní 1941 og sendi daglega út 15 mínútna dagskrá. Vildu þýsk stjórnvöld upplýsa íslensku þjóðina um stefnu sína og hugmyndafræði. Ásgeir Eggertsson fjallaði um þessar útsendingar Breta og Þjóðverja útvarpsþáttunum Stríðið á öldum ljósvakans árið 1997.

Breskur herflokkur við Landssímahúsið.
Ljósmyndari Ólafur Magnússon (1889-1954).
Ljósm./Ljósmyndasafn Reykjavíkur.



Ritskoðun í Ríkisútvarpinu
Axel Thorsteinsson fréttamaður segir frá

Tveir Kósakar"
Björn Sv. Björnsson talar frá austur-
vígstöðvunum. Útvarpað af þýska útvarpinu í september 1942. © DRA

Góðir Íslendingar"
Ávarp Gabriels Turville-Petre. Útvarpað af BBC 18. júní 1944

Vakna þú íslenzka þjóð"
Ávarp ónafngreinds Íslendings. Útvarpað í þýska útvarpinu 10. desember 1944
© DRA

Hervörður í útvarpinu
Úr ritinu Útvarp Reykjavík eftir Gunnar Stefánsson

Útsendingar Þjóðverja
Úr handriti Ásgeirs Eggertssonar að þáttunum Stríðið á öldum ljósvakans

Útsendingar Breta
Úr handriti Ásgeirs Eggertssonar að þáttunum Stríðið á öldum ljósvakans

©Ríkisútvarpið-menningardeild / Ljósmyndasafn Reykjavíkur 1998